Witkiewicz Stanisław

Urodzony(-a): 08 Maj 1851 ( w Poszawszu na Żmudzi)

Zmarł(-a): 05 Wrzesień 1915 ( w Lovranie w Chorwacji)

Pochowany (-a): na cmentarzu na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem

---

Życiorys

Polski malarz, architekt, pisarz i teoretyk sztuki, popularyzator stylu zakopiańskiego, ojciec Stanisława Ignacego Witkiewicza (Witkacego).

Studiował na Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu (1869-1871) i Monachium (1872-1875). Po powrocie do kraju współpracował z "Wędrowcem" oraz zajmował się krytyką artystyczną tworząc jej nowoczesne podstawy.

W 1890 osiadł w Zakopanem, gdzie zafascynowany tamtejszą sztuką ludową stworzył teorię stylu zakopiańskiego projektując architekturę i wnętrza zakopiańskich willi: Koliba projekt 1891-1892, rok budowy 1892-1892, inwestor Zygmunt Gnatowski, budorze (inaczej budarze): Maciej Gąsienica, Staszek Bobak, Klimek Bachleda, Jasiek Stachoń, Dom pod Jedlami rok budowy 1897, inwestor Jan Gwalbert Pawlikowski, budorze: Zapotoczny i Obrochta, Pepita (później Łada) rok budowy 1893 - 1894, inwestor Bronisław Chrostowski, willa spłonęła 15 stycznia 1928, Korwinówka (obecnie Oksza) rok budowy 1895 - 1896, inwestorzy Bronisław i Wincenty Kossakowski, budorze Wojciech Roj i Jan Obrochta, obecnie własność Muzeum Tatrzańskiego, Zofiówka rok budowy 1895 - 1896, inwestor Stanisław Sas Doliński, budorz Jan Obrochta, spłonęła w 1946. i innych. Był projektantem kaplicy Najświętszego Serca Jezusowego w Jaszczurówce (obecnie dzielnica Zakopanego) rok budowy 1904, inwestor Witold Uznański, budorze:Szymek Lasak z Zrebu, Stanisław i Tomasz Bobakowie, Maciej Stoch, Kierownik budowy: inż. Aurelian Blachy. Stworzony przez niego styl opisał w publikacjach Styl zakopiański. Zeszyt I. Pokój jadalny wyd. 1904 oraz Styl zakopiański. Zeszyt II. Ciesielstwo rok wyd. 1910.

Za swą działalność na rzecz miasta został mianowany honorowym obywatelem Zakopanego i tam też został pochowany na Cmentarzu Zasłużonych na Pęksowym Brzyzku. Autor książki Na przełęczy (1891), nazywanej Ewangelią Tatr, książkę w 1904 roku opatrzył nowym wstępem.

Zmarł na gruźlicę 5 września 1915 w Lovranie (półwysep Istria, obecnie Chorwacja). Trumnę z jego zwłokami przez ogarniętą wojną Europę przewiozła Maria Dembowska. Dotarła ona do Zakopanego 13 września 1915. 14 września została wystawiona w kaplicy cmentarnej przy ulicy Nowotarskiej. Pogrzeb w którym poza licznie zgromadzonymi góralami i przewodnikami tatrzańskimi uczestniczyli między innymi: Stefan Żeromski, Jan Kasprowicz, Leon Wyczółkowski,Ludwik Solski, Jan Rembowski, Jan Skotnicki, Teodor Axentowicz odbył sie 17 września 1915. Pochowany został na zakopiańskim cmentarzu na Pęksowym Brzyzku.

Pochodził z rodziny szlacheckiej pieczętującej się herbem Nieczuja. Syn Ignacego – powstańca listopadowego i Elwiry z Szemiothów. Ojciec Stanisława Ignacego.

W malarstwie był teoretykiem realizmu, w praktyce malując przede wszystkim pejzaże tatrzańskie i sceny z powstania 1863. Autor wielu impresjonistycznych obrazów.

Źródło: http://pl.wikipedia.org

---

Galeria